Бурычың булса, машинага утырма!

Әлеге комплекс автомобиль номерларын билгеләү технологиясе нигезендә эшли, дип аңла­талар “Генерацияләү компаниясе” ААҖдә. Машинага урнаштырылган видеотеркәү камералары узып баручы барлык автомо­бильләрнең номерларын “укып” бара. Суд приставларыннан алынган мәгълүмат базасы белән чагыштырып, әҗәте булганнарны “аерып күрсәтә”. Мәгълүмат рация буенча берәр чакрым ерак­лыкта урнашкан ЮХИДИ хезмәт­кәрләренә җит­керелә. Алар, үз чиратында, авто хуҗаларын туктатып, суд прис­тавларына тапшыра. Шунда ук тиешле кәгазьләр тутырыла, бурычлар түләттерелә.

– Түләү буенча уңайсызлык­лар килеп чыкмасын өчен, приставлар махсус мобиль банкоматлардан файдалана, – дип сөйләде шундый рейдларның берсе барышында Казан шәһәре буенча ТКХ башкарма комитеты рәисе Искәндәр Гыйниятуллин. – Банкомат аша карта ярдәмендә дә, кәгазь акча белән түләргә дә була. Квитанция буенча күр­сәтелгән­нәрдән кала, суд карары чыгарылган бурычлар да таләп ителә, – ди ул.

Әлеге комплекс суд приставлары эшен бермә-бер җиңеләйтә. Элек барлык автомобиль йөртү­челәрне тикшерергә туры килсә, хәзер җайланма машиналар агымыннан әҗәтлеләрне генә сайлап алырга мөмкинлек бирә. “Юл приставы” түләргә ашыкмаган автомобиль хуҗа­ларын шунда ук чарасын күрергә мәҗбүр итә. “Янымда акчам юк”, –  дип тә аклану мөмкин түгел. Мондый очракта приставлар маши­наның үзен, автомагнитола, видеорегистратор, кесә телефоны кебек җай­ланмаларны, хәтта запас тәгәр­мәчне дә кулга алырга хокуклы. Болай да килеп чыкмаган очракта, бурычлыга суд приставына чакыру кәгазе тапшырыла һәм билгеле вакыт аралыгында бурычны каплау вазыйфасы йөкләнә. Моннан тыш, автомобиль хуҗаларын түләмәгән өчен административ җаваплылыкка тарту турында да кисәтәләр. Бурычы 10 меңнән артып киткән­нәрне чит илгә чыгу мөмкин­легеннән чикләү дә каралган. Әлеге комплекс бер урында гына кулланылырга да, шәһәр кысаларында даими күчеп йөрергә дә мөмкин.

ЮХИДИ хезмәткәрләре һәм суд приставлары катнашындагы мондый рейдлар атнага берничә тапкыр үткәрелә. Казан шәһә­ренең Гаврилов һәм Чуйков урамнары кисешкән юл чатында уздырылган чираттагы рейдны миңа да күзәтергә туры килде. Бурыч­ның зурысы да, кечкенәсе дә юк, барысын да вакытында түләргә кирәк. Туктатылган автомобиль хуҗаларының кайсы бәхәскә керә, кайсы аптыраган кыяфәт чыгарып, әҗәте турында беренче тапкыр ишетүен әйтә. Арада тугыз мең сумлык бурычы булганнар да, йөз мең сум тиеш булганнары да бар. Шунысы кызык: ЮХИДИ хезмәткәрләре тарафыннан тоткарланган машина­ларның барысы да диярлек чит илнеке. Суд приставлары иң күп бурычлар торак-коммуналь ху­җалык буенча дип белдерә. Шулай ук кредит, алимент, штраф, дәүләт салымнарын түләмәү­че­ләр дә очрый.

Система эшли башлагач, Тү­бән Кама шәһәрендәге – 21, Чал­лының 9 идарә компаниясе мо­ңарчы түләнмәгән барлык әҗәт­ләрне дә җыеп ала алган. Бер ел эчендә бит ул! 2015 елның июнь аена булган мәгълү­мат­лардан күрен­гәнчә, “Гене­ра­ция­ләү ком­пания­се”нә дә җы­лылык энергиясе өчен 1489000 сум күләмендә бурыч кайтарып бирелгән.

(“Ватаным Татарстан”,   /№ 105, 22.07.2015/)